“Maini a·sel mandeni janggina jokataniko nangaha?”
Ia sing·aniko knaon, nang·ona maia chanchiani re·baa? Angni namgijani a·selan angni jangginade Isolni jokataniko nanga ine na·a ku·rachakgenma? Angade namgipa mandesa, ango mamung namgijako daka dongja; darangnaba mamung namgijako dakpaja. Angade an·tangko jokna ka·dongaia, angnade jokataniko nangja ine na·a agangenma? Mande sakantinan ian namen rakbegipa chanchiani ong·chongmota.
Mitamrang aganskagen, ‘Anga nama ong·ode, anga jokataniko man·gen, indiba anga namjaode jokaniko man·jawa.” Uni gimin Isolni jokataniko nange nikjanaba donga. Atcha, an·ching mande jedakeba aganna man·a, indiba Isolni nikanio, jean jokatani kamko ka·enga, maiko aganskagenchim? Isolan mandeko daka aro mandeni janggina maiko nanga ukoba Uan ma·sia. Uni kattarango janapaniko niatode, mandeni janggina jokataniko nangaha ine rongtalen me·soka. Indide maini a·sel mandeni janggina jokataniko nangaha?
Ia article-oba an·ching mandeni chanchiani gita chanchijawa, Isolni chanchiani gitasa chanchigen aro Uni skanikosa am·gen.
1. Mandeo A·bachenggipa Pap Napaha
➧ Mande Isolni ge·etgipako manina man·gijanichi pap ka·aha: Eden barini jatchiodonggipa bolni biteko cha·jachina Isolni ge·ete dongiminko Adam-mang manina man·jaha; uamang ua bolni biteko cha·aha (A·bachenga 3:6, 7). Uamang ua bolni biteko cha·anichi Isolni kosako pap ka·aha aro ua papni dormahara “siani”ong·aha (cf. A×bachenga 3:19; jekon A×bachenga 2:17-o agansoaha). Ua sianiara Isol baksa ong·aoni dingtangatako man·ani ba Isol baksa ong·aniko gimaatani ong·a (A·bachenga 3:23-24; cf. Romrangna 3:23).
➧ A·bachenggipa Pap pilak manderangona sokaha:Adam-mangni ka·chenggipa papko a×bachenggipa papminga. Ua a·bachenggipa pap Adam-mangosan ong·na kraeachim, indiba ua papara mande jat gimiknan ong·gipasa ong·a. “Uni gimin, jedake mande saksachi (Adamchi) pap a·gilsako napaha, aro papchi sia napaha; aro uandake sia pilak manderangona sokaha, maina pilakan pap ka·aha…Adamni niam pe·a gita pap ka·pagijagiparangni kosakoba sia pamong ong·aha” (Romrangna 5:12-14).
Adam-mang gita an·ching ua apsan papko ka·pagipa ong·jaoba; an·ching mande ong·e ia a·gilsako atchigipa sakantian ua papo ga·akpaiaha. Darangba ‘angade pap ka×ja’ ine pa·sikna chol dongjaha. Iani gimin “an·ching pilakan papirang ong·a” (Romrangna 3:23; cf. Ephesusrangna 2:3; Gitrang 53:2, 3; Isaia 53:6). An·ching pilakan atchiaonin papo atchigiparang ong·aiaha.➧ Manderang papo atchigipa ong·e papni kamrangko ka·tokaiaha: Mande atchiaonin papo atchikape siani ning·osa ong·a; aro ua papni nokol ong·e (Johan 8:34), uni chanchina changbaaonin, an·tangni skatango papni kamrangkosan ka·e janggi tangbaeaha (Romrangna 3:10-18; Ephesusrangna 2:2-3; 5:6). Mande sakantian namgija bewalrango ba·kapaha (A·bachenga 8:21b; 6:5; cf. 2 Korinthirangna 4:4) aro manigijani (ka·o nangani) dedrang ong·baiaha (Ephesusrangna 2:3; 5:6). Ia papde Adam-mangoni man·rikrikbagipa pap ong·ja, indiba manderang atchiaonin papni nokkol ong·ani gimin papni kamrangko ka·gipasa ong·a. Ia papara Isolni skani ba ge·etaniko ja·rikgija janggi tangani gisik aro bewalrang ong·a.
2. Pilak Mande Papni A·sel Jringjrotna Sianiko Man·na Nangaha
➧ A·bachenggipa Papni a·sel jringjrotna sianiko man·a:Ua Adam-mangni manigijanichi pap ka·giminni saoara Isoloni dingtangataniko man·ani aro pangnajolna sianisa ong·aha (cf. A∙bachenga 2:17; Ezekiel 18:4, 20; Isaia 59:2).Parape∙a 20:14-o sianiko agana, “Ian gnigipa siani ong·a, ua wa·alni wari”(cf. p. 15; Parape∙a 21:8b; Mati 13:41-42; 13:49-50). Ua wa·alni wario galatako man·on kame bon·jawa; “...uamang jringjrotna kingking sal wal saknaaniko man·gen” (Parape·a 20:10b; cf. Mati 25:41) ine agansoa. Ian jringjrotna sasti on·ani (Mati 25:46) aro jringjrotna gimaani ong·a (2 Thessalonikarangna 1:8-9).
➧ A·bachenggipa Papni a·sel jringjrotna siani pilak mande-rangona soka:Papni sao jringjrotna sianiko man·aoniko Isol Adam-mangko piokpilahaoba (A·bachenga 3:21), ua sao jringjrotna sianiko man·aniara uamango nampile bon·aijaha; mande jat gimiknan ua sao jringjrotna siani-ara ong·rikrikbaiaha. “Uni gimin, jedake mande saksachi (Adamchi) pap a·gilsako napaha, aro papchi sia napaha; aro uandake sia pilak manderangona sokaha, maina pilakan pap ka·aha…Adamni niam pe·a gita pap ka·pagijagiparangni kosakoba sia pamong ong·aha” (Romrangna 5:12-14; cf. Romrangna 6:23; I Korinthirangna 15:21).
Ia a·bachenggipa papni a·selsa mande sakantian atchiaonin pap-o atchiaha (Gitrang 51:5; A·bachenga 8:21b; 6:5), aro papni sao jringjrotna siani-o ong·tokaiaha (Romrangna 5:12-14). Ia a·gilsako janggi tangengmitingo aro simanoba jringjrotna kingking Isoloni dingtangatako ba ekgrikatako man·gipa ong·aha, aro pilak mandeko Isolko u·ignioniko kana ong·ataha (Isaia 59:2; cf. pp. 1-15). Ia papan mandeko mikandalataha.
3. Pilak Mandean Ka·sachaka Gri Bichal Ka·ako Man·gen
Ibrirangna 9:27-o agana, “Aro changsa sichina, aro un ja·mano bichalko manderangna donahani gimin” (cf. Parape·a 20:12b, 13b; Johan 3:18). Ua a·bachenggipa papni a·selan siani ja·mano pilak mandean changsao ka·sachakani gri bichal ka·ako man·gen. Ia bichalara Paa Isolni singhason gipoko a·songe bichal ka·gnigipa, jeon bebera·gijagiparangko bichal ka·gen aro ka·sachakani dongjawa.
Ia bichalo ka·sachakna man·gijani a·selara, ua a·bachenggipa papnia·sel mandeni atchiaonin papo ong·aoniko, janggi tangengmitingo Isolni Depante Jisu Kristoni an·chichi kimite galako man·jahani gimin ong·a. Ua pap-ko mande janggi tangengmitingo gisik pil·e Isolni Depante Jisuona re·baosa Isolni kema ka·na amani donga indiba siani ja·mano iako kimite galna chol dongjaha (Luk 16:26, 19-31; Ibrirangna 9:27;
4. Pilak mandean wa·alni wario galatako man·gen
Bichal ka·ani ja·mano pilakkon jringjrotna siani-ona galatgen.
“Aro uamang sakantian kamtangtang gita bichal ka·ako man·aha.Aro siani aro A·ningko ua wa·alni wario galaha. Ian gnigipa siani, ua wa·alni wari” (Parape·a 20:13b-14; 21:8b; 20:10b). Ian jringjrotna sasti on·ani ong·a (Parape·a 20:10b; cf. Mati 25:41, 46) aro jringjrotna gimaani ong·a (2 Thessalonikarangna 1:8-9). Pilak mandeba ianoni joke katna mamung chol dongjaha (Romrangna 5:12-14; 3:23).5. Mande An·tangari Jringjrotna Siaoni Jokna Man·jaha
Pilak mandean ua a·bachenggipa pap aronamgija kamrangoni jokna an·tangari amjaha. Adam-mangba an·tangtangko pindapna jotton ka·beachim (A·bachenga 3:7), indiba uamangni papko pindapna ba gimaatna amjaha. Uamang Isolni mikkango parak ong·na nangtelaiaha (A·bachenga 3:10). Mandeni pap ka·ara Isolnasa ka·a aro Isol mandeko uni pap ka·ani gimin an·tangoniko dingtangataha; iani gimin mande Isol baksa nangrimpil·nade Isolni kema ka·pilaniko nangaha (cf. A·bachenga 3:21). Isol kema ka·jaode, pilak mandean mamung dakeba jokataniko man·jawahachim.
Kosako janapgimin gita Adam-mangni pap ka·gipaan pilak mandenan ong·baha, aro ia papchi pilak mandean jringjrotni sianiko man·nasienga ine u·iahaon, ia paponi rongtalataniko man·na maiko dakgen?
Ia article-ko poraiani ja·mano, na·a Isolni kema ka·e jokataniko maikai man·gen, ka·mao me·sokgipa article-ko poraichongmotbo:
1. Niam Gitcham-ni Somaio Isol Mandeni Janggiko Maikai Jokata? Ia link ba image/noksa-ko click ka·bo.





No comments:
Post a Comment